Legal file
پرونده حقوقی
خرداد ۲۷, ۱۳۹۸
Legal Institute
موسسه حقوقی
تیر ۱, ۱۳۹۸

وکالت

وکالت

وکالت در فقه و حقوق ایران عبارت از عقدی جایز است، که به موجب آن یکی از طرفین، طرف دیگر را برای انجام امری نایب (جانشین) خود قرار می ‌دهد.

وکالت دهنده را مُوَکِّل، و وکالت گیرنده را وکیل می ‌نامند. این کلمه در لغت به معنای واگذار کردن، اعتماد و تکیه کردن به دیگری است.

 عقد وکالت از عقود معینی است که در جامعه و روابط اشخاص نقش اساسی دارد، زیرا از جهتی در دعاوی احیای حق زیان دیده در محاکم دادگستری دارای اهمیت است و از جهت دیگر، اشخاص ناچار به گرفتن حق خود به مباشرت نمی باشند، بلکه با انعقاد عقد وکالت می توانند حقوق خود را از طریق وکیل به نفع خود اعمال کنند.

 

 

Attorney

 

 

 

انواع وکالت:

الف) مطلق: یعنی این‌ که شخصی را برای تمام امور وکیل کند و این شامل امور اداری و مالی موکل می ‌شود مثل فروش و یا خرید و یا پرداخت هزینه خانواده که در این قسم اعمال وکیل نیاز به اجازۀ موکل ندارد.

ب) مقید: در این نوع، مورد وکالت مشخص و معین است و وکیل باید در همان مورد معین، عمل نماید. مثل خرید خانه یا فروش ماشین.

وکالت از جهت شکل به رسمی یا عادی یا شفاهی تقسیم می ‌شود:

مورد باید امری باشد که به موجب قانون یا طببعتاً درانحصار شخص نباشد مثل وکالت در مجلس معامله که باید خودش عمل نماید و نمی‌ تواند دیگری را وکیل نماید و دیگر این ‌که خود شخص موکل بتواند آن را انجام دهد، برای مثال شخص ورشکسته که از دخالت در اموال ممنوع است نمی ‌تواند در مورد آن به دیگری دهد.

 

 

 

Attorney

 

 

 

حدود وکالت:

وکیل نمی‌ تواند عملی را که خارج از حدود موکل است انجام دهد.

در صورتی که وکالت به طور مطلق داده شده و قیدی در آن نیامده مربوط به ادارۀ اموال خواهد بود.

 

در یک تقسیم بندی وکالت به قضایی و غیر قضایی تقسیم می شود:

 قضایی: عبارت است از این که شخص در جهت امور دادگاهی خود شخص دیگری را به عنوان نماینده خود در دادگاه معرفی می نماید. این نوع محدود به امور قضایی است مانند اعطای وکالت به وکلای دادگستری.

غیر قضایی: عبارت است اینکه شخصی به طور رسمی یا عادی جهت انجام امور کاری یا اداری خود به شخص دیگری وکالت می دهد.

نایب السلطنه را در دوره صفویه وکیل می‌ گفتند و عنوان وکیل الرعایا هم از همین جا برخاسته است. می توان برای وکیل انتخابی حد و مرزی مشخص کرد که در چه زمینه ای اجازه وکالت از طرف شما دارد و در چه زمینه ای خود شخص باید برای آن کار حضور داشته باشد.

 

Attorney

 

 

 

مورد وكالت:

امر و يا اموراتي است كه وكيل به موجب عقد (قرارداد) و به نيابت (نمايندگي) از طرف موكل خود مي بايست انجام دهد ، مورد وكالت بايد از اموراتي باشد كه خود موكل بتواند آن را انجام دهد و مانع قانوني در اين زمينه وجود نداشته باشد ، و وكيل هم براي انجام آن امر اهليت قانوني داشته باشد .

 

راجع به مورد وکالت، می‌ توان موارد زیر را به طور خلاصه اشاره کرد:

  • مورد وکالت نباید از مواردی باشد که قانون مباشرت شخص اصیل را ضروری بداند، مثل وکالت در سوگند.
  • باید معلوم باشد؛ پس اگر به صورت مطلق باشد، به امور اداری و تصرفات مادی محدود می‌ شود.
  • موضوع وکالت می ‌تواند امور مادی یا حقوقی باشد؛ مثلا در عقد نکاح یک امر حقوقی است، ولی در اخذ ثمن یا وکالت در پرداخت مالیات یا قبض مبیع، مادی و تصرف مادی محسوب می ‌شود.
  • وکالت در همه امور ممکن است، مگر این که مباشرت اصیل قانونا لازم و ضروری باشد.

 

 

Attorney

 

 

 

 

تعهدات وكيل:

هرگاه از تقصير وكيل خساراتي به موكل متوجه شود كه وكيل مسبب آن باشد ، مسئول خواهد بود ، وكيل مي بايست در تصرفات و اقدامات خود مصلحت موكل را مراعات نموده و از اختيارات داده شده تجاوز نكند ، آن چه را به جاي موكل خود دريافت مي كند به او رد كند ، در صورتي كه براي انجام امري دو يا چند وكيل معين شده باشد هيچ نمي تواند بدون ديگري و يا ديگران در امري دخالت نمايد و اگر وكيل وكالت در توكيل نداشته باشد نمي تواند انجام امري را به ديگري واگذار كند.

 

تعهدات موكل:

موكل بايد تمام تعهداتي را كه وكيل در حدود خود كرده است انجام دهد، موكل بايد تمام مخارجي كه وكيل براي انجام کار نموده است را بدهد ، موكل بايد اجرت وكيل را بدهد مگر اينكه در عقد وكالت طور ديگري مقرر شده باشد .

 

 

 

Attorney

 

 

 

وکیل در توکیل: وکیلی است که از طرف موکل خود اختیار تعیین وکیل دیگر را برای او داشته باشد.

 بلاعزل: وکالتی است که وکالت وکیل یا عدم عزل وکیل ضمن عقد لازمی شرط شده باشد.

طرق انقضای وكالت: با عزل موكل ، با استعفاي وكيل ، با فوت يا جنون موكل و يا وكيل.

طرق منفسخ شدن: با از بين رفتن متعلق وكالت ، با انجام مورد وكالت توسط خود موكل و با انجام عملي از سوي موكل كه منافي با وكالت وكيل باشد.

وكالت در دادگاه ها:

با توجه به اين كه اقامه دعوي حقوقي و يا كيفري نسبت به هر موضوعي معمولاً يك بار قابليت طرح را دارد مگر موضوعات و يا مواردی كه از اين قاعده مستثني هستند لذا كسب اطلاعات لازم از طريق مشاوره حقوقي و يا انتخاب وكيل دادگستری در اقامه دعوي و يا دفاع در قبال دعوي مطروحه مي تواند در حل مشكلات به وجود آمده مفيد باشد، البته مشاوره با وكيل فقط مختص بروز مشكلات حقوقي نبوده و حتي قبل از اقدام به امري و پيش آمدن مشكلات ، مي توان با وكيل مشاوره داشته و علاج واقعه را قبل از وقوع نمود.

 

 

Attorney

 

 

 

 

پایان وکالت:

 به طرق ذیل مرتفع می‌شود:

عزل موکل که وکیل را از وکالت عزل کند:

 موت یا جنون وکیل یا موکل ؛ علاوه بر این موارد، سفه وکیل و موکل و پایان یافتن موضوع وکالت را نیز باید از موارد انقضای آن دانست.

 

پایان وکالت در قانون به چه صورتی است؟

برابر قانون ، با مرگ یا جنون وکیل یا موکل از بین می ‌رود و از این نظر، فرقی میان عقد وکالت بلاعزل یا عقد وکالت ساده نیست.

 پس اگر شخصی آپارتمانی را با فرد الف با سند عادی قولنامه کند و در قولنامه قید شود که خریدار از جانب فروشنده وکیل است که پس از انجام تشریفات محضری و اداری به دفترخانه مراجعه و رسما آپارتمان را به نام خود منتقل کند و به اصطلاح خریدار وکالت بلاعزل از فروشنده داشته باشد، اما در این هنگام فروشنده فوت کند، برای انتقال رسمی آپارتمان، دیگر آن فاقد اثر است و این ورثه فروشنده هستند که باید آپارتمان را منتقل کنند و اگر از انجام این عمل خودداری کنند، خریدار ناگزیر به طرح دعوی علیه آنان و مراجعه به دادگستری است.

پس اگر در عقد ، در ضمن عقد بیع یا هر عقد لازم دیگری مانند عقد ازدواج، به صورت شرط قید شود، بقای این تا وقتی است که طرفین مبتلا به جنون نشده یا فوت نکرده باشند.

برابر قانون، موکل هر وقت که بخواهد، می‌تواند وکیل خود را عزل کند، اما طرفین می‌توانند بلاعزل بودن را در قرارداد شرط کنند.

مؤسسه حقوقی جام جمبهترین مؤسسه ی حقوقی

دیدگاه ها بسته شده است

Instagram
SOCIALICON